Ręczne wykopy ziemne

Kto może wykonywać ręczne wykopy ziemne?

Do samodzielnej pracy przy wykonywaniu ręcznych wykopów ziemnych może przystąpić pracownik:

  1. Pełnoletni
  2. Legitymujący się przeszkoleniem:
  3. wstępnym, ogólnym i instruktażem stanowiskowym bhp,
  4. w zakresie ochrony ppoż.,
  5. mający zezwolenie na wykonywanie tej pracy od bezpośredniego przełożonego,
  6. Dobrym stanem zdrowia potwierdzonym zaświadczeniem lekarza medycyny pracy.

 

Pracownik wykonujący wykopy ręczne powinien być:

  1. być trzeźwy, wypoczęty,
  2. być ubrany w odzież roboczą (kombinezon roboczy latem, odpowiednie ubranie robocze zimą), która winna być czysta, obcisła, bez luźno zwisających elementów, rękawice robocze, w odpowiednim obuwiu roboczym, w miarę potrzeby powinien mieć na głowie kask ochronny.
  3. zapoznać się z treścią instrukcji ogólnej i szczegółowej bhp oraz stosować się do nich w czasie pracy,
  4. wysłuchać poleceń bezpośredniego przełożonego dotyczących przebiegu bezpiecznej pracy danego dnia roboczego, prawidłowego wykonywania zadań,
  5. przygotować odpowiednio stanowisko pracy:

– sprawdzić stan narzędzi używanych w trakcie wykonywania pracy, miejsce w którym ma być wykonywana praca odpowiednio oznakować. Przy wykonywaniu wykopów na placach, ulicach, podwórzach i innych miejscach dostępnych dla osób nie zatrudnionych przy robotach należy wokół wykopów ustawić poręcze ochronne i zaopatrzyć je w napis „osobom postronnym wstęp wzbroniony”, a w nocy w czerwone światła ostrzegawcze,

– każdorazowe rozpoczęcie robót w wykopie wymaga sprawdzenia stanu jego obudowy lub skarp. Należy przy tym pamiętać, że: poręcze powinny być umieszczone na wysokości 1,10 m ponad terenem i ustawione w odległości nie mniejszej niż 1 m od krawędzi wykopu, w sytuacjach uzasadnionych względami bezpieczeństwa wykop należy szczelnie przykryć balami, stan rozparcia lub podparcia ścian, a także stan zejść i dojść do wykopu należy sprawdzić przed każdym zejściem pracowników do wykopu.

 

Wykonywanie wykopów – czynności:

Czynności pracownika podczas realizowania pracy:

  1. Pracownik powinien wykonywać tylko prace zlecone przez przełożonego.
  2. Stosować tylko sprzęt sprawny (łopaty, kilofy).
  3. W uzasadnionych przypadkach stosować niezbędny sprzęt ochrony osobistej.

 

Należy pamiętać o kilku podstawowych kwestiach

– dopuszcza się wykonywanie wykopów wąskoprzestrzennych do głębokości 1 m, zaś szerokoprzestrzennych do głębokości nie większej niż 2 m bez dodatkowego zabezpieczenia,

– jeżeli wykop osiągnie głębokość większą niż 1 m od poziomu terenu należy wykonać bezpieczne zejście (wyjście) dla pracowników.

– odległość między zejściami (wyjściami) do wykopu nie powinna przekraczać 20 m.

– skarpy należy odpowiednio zabezpieczać:

  1. szczelne ścianki, deskowanie stosuje się przy podparciu lub rozwarciu ścian wykopów przy wykopach o ścianach pionowych, o głębokości powyżej 2 m w gruncie skalistym i powyżej 1 m w pozostałych gruntach,
  2. skarpy pochyłe stosuje się po dokładnym określeniu nachylenia skarp (parametry pochylenia zależne są od rodzaju gruntu oraz od poziomu wód gruntowych),
  3. w razie prowadzenia robót ziemnych w bezpośrednim sąsiedztwie instalacji wodociągowej, kanalizacyjnej, elektrycznej, gazowej, centralnego ogrzewania itp., należy określić bezpieczną odległość (w pionie i w poziomie), w jakiej mogą być wykonywane te roboty i zapewnić nad nimi fachowy nadzór techniczny. Odległość tę określa kierownictwo robót w porozumieniu z właściwymi jednostkami, w których zarządzie lub użytkowaniu znajdują się te instalacje,
  4. W razie przypadkowego odkrycia w trakcie wykonywania robót ziemnych jakichkolwiek przewodów instalacji, o których mowa w pkt c. należy niezwłocznie przerwać roboty do czasu ustalenia pochodzenia tych instalacji i określenia, czy i w jaki sposób możliwe jest w tym miejscu dalsze bezpieczne prowadzenie robót,
  5. kopanie rowów poszukiwawczych w celu ustalenia położenia przewodów, jeżeli odspajanie gruntu odbywa się na głębokość większej niż 40 cm, powinno odbywać się wyłącznie sposobem ręcznym bez użycia kilofów,
  6. W razie ujawnienia w czasie wykonywania robót ziemnych niewypałów lub przedmiotów trudnych do identyfikacji należy wszelkie roboty przerwać, a miejsce niebezpieczne ogrodzić i oznakować napisami ostrzegawczymi, należy także niezwłocznie o tym znalezisku powiadomić urząd gminy, miasta itp. i organ policji,
  7. wykopy o ścianach pionowych bez rozparcia lub podparcia (nie umocnione) mogą być wykonywane tylko w gruntach suchych, gdy teren przy wykopie nie jest obciążony w pasie o szerokości równej głębokości wykopu, a wykop wykonuje się:

– w skałach zwartych jednorodnych przy odspajaniu mechanicznym – do głębokości 2 m,

– w pozostałych gruntach – do głębokości 1 m.

  1. przy zabezpieczeniu ścian wykopów do głębokości nie przekraczającej 4 m, w razie gdy w bezpośrednim sąsiedztwie wykopu nie przewiduje się wystąpienia obciążeń spowodowanych przez budowle, środki transportu, składowany materiał, urobek itp. oraz jeżeli warunki techniczne wykonania i odbioru robót nie stawiają ostrzejszych wymagań, należy stosować:

– bale drewniane przyścienne o grubości co najmniej 50 mm kl. III/IV lub elementy profilowane z blach stalowych o wytrzymałości odpowiadającej balom drewnianym,

– bale drewniane podrozporowe o grubości co najmniej 63 mm kl. III/IV,

– bale drewniane podzastrzałowe o grubości co najmniej 100 mm kl. III/IV,

– okrąglaki o średnicy w cieńszym końcu co najmniej 12 cm lub typowe rozpory stalowe,

– zastrzały do zabezpieczenia podpartych ścian wykopu, wykonane z okrąglaków o średnicy wynoszącej w cieńszym końcu co najmniej 20 cm,

  1. rozstaw podparcia lub rozparcia ścian wykopów, o których mowa w pkt h. , powinien wynosić:

– w układzie pionowym do 1 m,

– w układzie poziomym do 1,5 m,

  1. odeskowanie ażurowe ścian wykopów można stosować tylko w gruntach zwartych. Odeskowania tego nie wolno stosować w okresie zimowym,
  2. przy wykonywaniu wykopów podpartych lub rozpartych powinny być spełnione następujące warunki:

– górne krawędzie bali przyściennych powinny sięgać na wysokość co najmniej 0,15 m ponad teren,

– wykop rozparty powinien być przykryty szczelnie balami, jeżeli przewidziany jest ruch przy nim lub gdy wykop znajduje się w zasięgu pracy żurawia,

– rozpory powinny być w taki sposób umocowane, aby nie zachodziło samoczynne wypadanie,

  1. pogłębianie wykopów więcej niż o 0,5 m w gruntach spoistych, a w pozostałych – o 0,3 m może odbywać się po odeskowaniu ścian,

– w każdej fazie robót pracownicy powinni znajdować się w części wykopu odeskowanego,

  1. w razie konieczności dokonywania pośredniego przerzutu urobku w pionie należy zbudować pomost,
  2. bezpieczne nachylenie ścian wykopów powinno być określone w dokumentacji projektowej,
  3. przy wykonywaniu skarp o nachyleniu bezpiecznym należy:

– w pasie terenu przylegającego do górnej krawędzi skarpy, na szerokości równej trzykrotnej głębokości wykopu, wykonać spadki terenu umożliwiające łatwy odpływ wód opadowych w kierunku od wykopu,

– likwidować naruszenie struktury gruntu skarpy przez usunięcie gruntu naruszonego, z zachowaniem bezpiecznych nachyleń w każdym punkcie skarpy,

– sprawdzać skarpy po deszczu, mrozie lub po dłuższej przerwie w pracy,

  1. przy wykonywaniu wykopów wąskoprzestrzennych koparką, pracownicy powinni wykonywać ich obudowę wyłącznie z zabezpieczonej części wykopu,
  2. przy wydobywaniu urobku z wykopu sposobem mechanicznym pracownicy powinni znajdować się w bezpiecznej odległości,
  3. jeżeli jednocześnie odbywa się praca w wykopie i transport urobku, wykop powinien być przykryty szczelnym i wytrzymałym pomostem,
  4. pojemniki do transportu urobku powinny być ładowane do 2/3 ich wysokości. przy zasypywaniu obudowanych wykopów deskowanie należy usuwać stopniowo, poczynając od dna wykopu, w miarę jego zasypywania,
  5. deskowanie można usuwać jednorazowo z wykopów wykonanych:

– w gruntach spoistych – nie więcej niż na 0,5 m,

– w pozostałych gruntach – nie więcej niż na 0,3 m.

  1. wykonywanie prac w studni przez pojedynczego pracownika dozwolone jest po wyposażeniu go w sprzęt ochronny i dodatkowym ubezpieczeniu przez innego pracownika znajdującego się na zewnątrz studni.,
  2. w razie wydobywania z dna studni urobku pracownicy po załadowaniu pojemnika powinni schronić się w wydzielonym miejscu, zabezpieczającym ich przed ewentualnym upadkiem pojemnika bądź urobku.

 

Zabronione podczas wykonywania wykopów

Zabronione jest:

  1. wykonywanie ręcznych wykopów ziemnych gdy:

– ma się do tego przeciwwskazania lekarskie,

– nie posiada się odpowiedniego przeszkolenia do tego,

– nie ma odpowiednich zabezpieczeń niezbędnych przy wykonywaniu tej pracy,

– teren wykonywania prac nie jest odpowiednio zabezpieczony i oznakowany,

– istnieją zagrożenia wypadkowe spowodowane innymi przyczynami niż podano wyżej,

2. wchodzenie i schodzenie do wykopu poza miejscami wyznaczonymi,

3. schodzenie do wykopu i wychodzenie z niego po rozporach oraz posługiwanie się urządzeniami służącymi do wydobywania urobku do przewozu pracowników,

4. składowanie urobku i materiałów:

– w odległości mniejszej niż 1 m od krawędzi wykopu, jeżeli ściany jego są obudowane, a obudowa jest obliczona na dodatkowe obciążenie,

– w granicach klina odłamu gruntu, jeżeli ściany wykopu nie są umocnione.

5. ruch środków transportowych przy wykopach powinien odbywać się poza klinem odłamu gruntu.

 

Obowiązki pracownika po zakończeniu wykonywania wykopu

Po zakończeniu pracy pracownik powinien:

  1. Zabezpieczyć swe stanowisko pracy w taki sposób, aby nie powstały jakiekolwiek zagrożenia dla otoczenia.
  2. Uporządkować całe stanowisko robocze, skompletować użytkowane narzędzia i pomoce, sprawdzić stosowane ochrony osobiste czy nie zostały uszkodzone.
Podziel się:

Ocena artykułu:

0
0

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.