Kruszywa łamane

Do betonu nawierzchniowego można stosować kruszywo naturalne oraz łamane mechanicznie do odpowiedniej wielkości ziaren z naturalnych surowców skalnych (jak wygląda egzamin na uprawnienia budowlane). Czasami zastosowanie znajdują kruszywa łamane ze sztucznych surowców, czyli np. z żużla wielkopiecowego.

Kruszywo można sklasyfikować w taki sposób:

a) ze względu na sposób rozdrobnienia:

– kruszywo naturalne (pospółki, żwiry, piaski), które może pochodzić z kopalń, jezior czy rzek,

– kruszywo łamane – tłuczeń, grysy, klińce, miał kamienny,

b) ze względu na wielkość ziaren:

– frakcje najdrobniejsze do 2 mm – piaski i miał kamienny (wysiewki),

– frakcje pośrednie – żwiry i grysy do 40 mm,

– frakcje duże – tłuczeń do 40-60 mm,

c) ze względu na przeznaczenie do:

– warstw górnych nawierzchni dwuwarstwowych,

– warstw dolnych nawierzchni dwuwarstwowych,

– nawierzchni jednowarstwowych.

Kruszywa łamane

Kruszywa do górnej warstwy

Kruszywo, które stosuje się do górnej warstwy nawierzchni dwuwarstwowych powinno być zgodne ze specjalnymi warunkami, które są ostrzejsze od stawianych kruszywom do zwykłych betonów konstrukcyjnych. Kruszywo to składa się z:

– grysów kamiennych – granulowanych,

– piasku.

Grysy kamienne

Grysy to inaczej kruszywo szkieletowe (uprawnienia architektoniczne). Muszą one pochodzić z surowca skalnego, który charakteryzuje się wysokimi własnościami wytrzymałościowymi. Dotyczy to przede wszystkim wytrzymałości na ściskanie powyżej 1400 kg/cm. Dodatkowo kruszywo to powinno charakteryzować się:

– odpornością na ścieranie – próba w bębnie Devala – 4%,

– małą nasiąkliwością, czyli do 0,5%,

– zupełną odpornością na zamrażanie,

– dużą zwartością,

– jednorodnością budowy – czyli bez śladów zwietrzenia i kory zwietrzelinowej,

– drobnoziarnistą strukturą.

Zgodnie z doświadczeniami w Polsce okazało się, że wszystkie te warunki spełniają skały wulkaniczne drobnoziarniste. Najlepsze okazały się bazalty i diabazy.

Kształt ziaren grysów powinien być zbliżony do ośmiościanu lub sześcianu. Ich powierzchnie powinny być chropowate. Z tego powodu będą one miały lepszą przyczepność do zaprawy cementowej. Zgodnie z badaniami okazało się, że beton, który powstał z kruszywa łamanego o ostrych krawędziach i szorstkich ścianach, posiada wyższą wytrzymałość na zginanie i ściskanie. Z tego też powodu warto go stosować.

Z kolei ziarna blaszkowate i igiełkowate są szkodliwe. Pogarszają one urabialność betonu, łatwo się łamią w ułożonej nawierzchni i odpryskują pod wpływem ruchu, co rozpoczyna proces niszczenia nawierzchni. W związku z tym w przepisach jest ograniczenie w stosowaniu takich ziaren. W warstwie górnej może ich być do 25%, w warstwie dolnej dla tłucznia – do 20%, a w jednowarstwowej nawierzchni do 35% (materiały do egzaminu na uprawnienia architektoniczne).

Z kolei w krajach Europy największe wymiary grysów, które wykorzystuje się do warstwy górnej wynoszą od 19 do 40 mm. Jednak w Anglii mierzą one do 50 mm, ale zastrzega się, że ziarna o górnej granicy stosuje się w przypadku większej grubości warstwy, czyli 60-70 mm.

Piasek

Piasek, który wykorzystuje się do betonu nawierzchniowego w swoim składzie powinien mieć czyste ziarna kwarcowe, które mają ostre krawędzie. Zgodnie z normą PN-59/B-06711 powinna to być odmiana I. Może to być piasek naturalny pochodzenia rzecznego i kopalnego. Jednak należy pamiętać o tym, że lepsze wyniki można uzyskać poprzez zastosowanie gruboziarnistego piasku rzecznego.

Miał kamienny łamany nie nadaje się do betonu górnej warstwy nawierzchni. Spowodowane to jest tym, że jest on niejednorodny petrograficznie. Dodatkowo charakteryzuje się on dużą nasiąkliwością. W piaskach nie powinno być więcej niż 3% pyłu. Z tego względu, że polskie piaski naturalne są drobnoziarniste, to należy pilnować, żeby piasek, który będzie wykorzystany do warstwy górnej nawierzchni betonowej, nie zawierał ciężarowo:

– mniej niż 10% ziaren większych od 1 mm,

– mniej niż 40% większych od 0,5 mm (egzamin na uprawnienia architektoniczne).

Podziel się:

Ocena artykułu:

0
0

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.